Thứ Bảy, 20 tháng 12, 2025

Chữ lót “Thị” và “Văn” trong tên gọi truyền thống của người Việt

 

Trong hệ thống nhân danh truyền thống của người Việt, việc sử dụng chữ lót “Thị” cho nữ giới và “Văn” cho nam giới là một hiện tượng phổ biến, kéo dài từ xã hội tiền hiện đại cho đến tận thế kỷ XX. Tập quán này thường được giải thích một cách giản lược trong đời sống thường nhật, song nếu đặt trong bối cảnh lịch sử – ngôn ngữ – xã hội Đông Á, ta có thể nhận diện những tầng ý nghĩa phức hợp hơn, liên quan đến cấu trúc họ tộc, ý thức giới và hệ giá trị giáo dục.

Bài viết này tiếp cận hiện tượng chữ lót ThịVăn dưới góc nhìn học thuật, nhằm phân biệt rõ giữa ký hiệu văn hóa, thực hành xã hộimô hình tổ chức xã hội, tránh việc đồng nhất phong tục đặt tên với các kết luận tuyệt đối về chế độ mẫu hệ hay phụ hệ.

Thứ Sáu, 25 tháng 7, 2025

Mây

Mây là khối hơi nước ngưng kết lơ lửng trong không trung. Khi mặt trời sưởi ấm trái đất, không khí ở gần mặt đất nóng lên bốc lên cao cùng với hơi nước. Khi lên cao, không khí nở ra và lạnh đi. Hơi nước tụ trên những hạt vật chất tý hon lơ lửng trong không khí như hạt bụi, tinh thể muối, phấn hoa,… Chúng tạo nên những giọt nước hoặc tinh thể băng và cụm lại thành đám mây. Nếu nhiệt độ không khí tiếp tục hạ xuống nữa thì đám mây sẽ nặng dần gây ra mưa hoặc tuyết. Vào những ngày trời trong, chúng ta có thể thấy các vệt mây do con người tạo ra: Các vệt trông như khói ở đuôi máy bay phản lực bay cao, đó là những tinh thể băng. Khí ẩm nóng phụt ra từ động cơ máy bay gặp lạnh ngưng tụ lại, tạo thành các vệt mây khói nói trên.

Thứ Ba, 13 tháng 2, 2024

Ba ngày Tết của người Công giáo

Những ngày đầu năm mới là thời điểm quan trọng đối với người Công giáo để họ bày tỏ lòng biết ơn Thiên Chúa, củng cố niềm tin và thực hành đức ái trong cộng đồng. Mọi người cùng nhau tham dự Thánh lễ, dâng lời ca tụng Thiên Chúa, cầu nguyện cho một năm mới bình an, hạnh phúc và thịnh vượng, lắng nghe Lời Chúa, suy ngẫm về ý nghĩa của mùa xuân và cầu nguyện cho bản thân, gia đình và cộng đoàn. Giữa những hối hả của cuộc sống, ba ngày Tết là dịp để người Công giáo tĩnh tâm, suy ngẫm về giá trị của đời sống tinh thần. 

Thứ Năm, 12 tháng 10, 2023

Thiên thần trong Kitô giáo

Thiên thần được nhắc đến bởi nhiều tôn giáo khác nhau. Thiên thần được coi là người trung gian giữa thế giới tâm linh và thể chất, đồng thời được cho là có sức mạnh và khả năng siêu nhiên. Theo Kinh thánh, các thiên thần cao cấp hơn con người, là các sứ giả của Thiên Chúa và bảo vệ con người. Sách Giáo lý Giáo hội Công giáo cũng xác định, “sự tồn tại của các hữu thể thiêng liêng, phi vật chất mà Thánh Kinh thường gọi là 'các thiên thần' là một chân lý của đức tin”. Kinh Thánh cho biết: “Thiên Chúa truyền cho thiên sứ giữ gìn bạn trên khắp nẻo đường, và thiên sứ sẽ tay đỡ tay nâng cho bạn khỏi vấp chân vào đá.” (Tv 91:11-12).

Thứ Ba, 23 tháng 5, 2023

Rau Ngổ

Mô tả

Rau ngổ là loại thân thảo, mềm xốp, chứa nhiều nước bên trong; phân bổ chủ yếu ở vùng ao hồ.  Tên thường gọi khác là Rau om, Rau ôm, Ngò om, Ngổ hương, Ngổ thơm...

Tên khoa học: Limnophila aromatica (Lam) Merr (Ambulia aromatica Lam)

Họ: Plantaginaceae (mã đề), trước đây thuộc họ Hoa mõm sói - Scrophulariaceae.

Thứ Bảy, 4 tháng 3, 2023

Hòn chồng Nha Trang

Rì rầm sóng biển tiếng ru ai

Hàng chục ngàn năm vẫn miệt mài

Tạo nét, đẽo tròn từng phiến đá

Làm nên cảnh đẹp chẳng mờ phai.

Hồ cá Trí Nguyên



Hồ trong nằm giữa chốn trùng khơi,

Cá lượn thi nhau nhảy đớp mồi.

Núi phủ thảm xanh xoài xuống biển;

Gió ngàn dìu dập sóng vào chơi.

Thứ Sáu, 3 tháng 3, 2023

Chùa Long Sơn - Nha Trang



Ngân vọng tiếng chuông dục rộn ràng;

Mái cong rồng múa đuổi mây tan.

Vây rồng uốn lượn đưa lên đỉnh,

Tầm mắt xa trông cõi Niết bàn.

Chủ Nhật, 11 tháng 12, 2022

Chuẩn bị họp mặt Khối Y88

(Thân tặng các bạn đồng môn ĐHYD Y88)

Ra trường đã mấy chục mùa mưa 

Khổ ải, gian truân tích đủ vừa; 

Con cái lớn khôn, giờ đón cháu, 

Đồng môn xa khuất đã lưa thưa. 

Chủ Nhật, 2 tháng 2, 2020

HIỂU RÕ VỀ NHIỄM nCoV ĐỂ PHÒNG NGỪA TỐT HƠN

WHO vừa mới chính thức công bố tình hình nhiễm nCoV đang ở tình trạng đáp ứng khẩn cấp toàn cầu. Tuy nhiên,  theo ông Tedros Adhanom Ghebreyeus- Tổng giám đốc WHO- đây không phải thời điểm để lo sợ, để đồn đại, gây hoang mang, mà là thời gian để nhìn lại những dữ kiện một cách khoa học để chúng ta bình tĩnh hơn khi đối diện với vụ dịch.

Thứ Sáu, 3 tháng 1, 2020

Hộp đen máy bay


Sau mỗi tai nạn máy bay, hộp đen là một trong số những vật quan trọng mà đội cứu hộ cần tìm thấy bởi nó nắm giữ đầu mối về nguyên nhân gây ra thảm kịch hàng không. Hộp đen là thiết bị quan trọng nhất có thể điều tra nguyên nhân tai nạn của các máy bay. 

Bài đăng nổi bật

Ớt

Ớt không đơn thuần là một loại gia vị kích thích vị giác trong gian bếp, mà là một đối tượng nghiên cứu sinh học đầy thú vị. Ớt là một thế g...

LÊN ĐẦU TRANG